شیندخت و بجنورد

خانه         يادداشت‌های روزانه         > بجنورد <         اشعار ترکی         آشپزخانه         فوتوبلاگ

31, 2016 04:39

 

وقتي در زلال شيمي خدا را يافتم / عذرا احمدي اويني

 

انسان هاي قوي و باهوش وقتي ناخواسته وارد جريان زندگي و مسيري كه سرنوشت از پيش تعيين كرده، مي شوند موانع را پشت سر مي گذارند و مسيري كه جزوي از علايق و روياهايشان بوده را پيدا مي كنند و شايد به موازات جريان زندگي و يا در هياهوي ان مسير خود را هم پيش مي برند.

خانم "عذرا احمدي اويني " از بانوان فرهيخته و پرتلاش همشهري كه از طريق دوستي به من معرفي شدند و افتخار اشنايي از نزديك و همصحبتي با ايشان نصيبم شد.
خانم احمدي اويني كارشناس ارشد شيمي محض هستن و علاوه بر كتاب هاي علمي در رابطه با شيمي و اموزش ان كتابي با تلفيق شيمي در كاينات با عنوان " وقتي در زلال شيمي خدا را يافتم ..." نوشتند كه بسيار جالب و كار باارزشي است .

بخشي از مقدمه ي كتاب را اينجا مي گذارم:

" به دانش اموزانم گفتم: بياييد مثل اتم هاي مجردي كه اوربيتال خالي دارند و گدايي جفت الكترون مي كنند، باشيم و اوربيتال قلبمونو از همه نفرت ها، حسد، كينه، نفاق، غرور و ... خالي كنيم و از اون بخشنده ي بي همتا بخواهيم كه با اوربيتال خالي قلب مون پيوند داتيو برقرار كنه ...

ضمن ارزوي موفقيت هاي بيشتر براي خانم احمدي عزيز، دوستان همشهري مي توانند كتاب ايشان را در كافه هنر بجنورد و شعبه ي ان كافه هنر ملورين براي مطالعه امانت بگيرند. ايشان چهارجلد از كتاب شان را به كتابخانه ي كافه هنر بجنورد ( خراسان شمالي) اهدا كردند.


3, 2016 10:48

 

معرفی دو خانم فرهیخته ی همشهری

 

در تاریخ کشورمان همیشه زنان بزرگی که نامشان را جاودانه کردن, می زیستن و خواهند زیست . زنانی که جغرافیای مکان و زمان بازدارنده ی تلاششان نبوده و نخواهد بود !

افتخار دارم دو همشهری فرهیخته ام را اینجا معرفی کنم:

1- خانم " لیلی طاهری" که از فرهنگیان بازنشسته هستند بعنوان مترجم رمان تاریخی" نفس نفس" از نویسنده ی ترک ,خانم "عایشه کولین".

خانم طاهری که متولد 1323 و از ترک زبانان بجنوردی هستند بخاطر علاقه و اشنایی به ترکی اذری کتاب ترکی استانبولی خانم عایشه کولین را تهیه و اقدام به ترجمه ی این کتاب کردند. برای اینکه ترجمه ی بهتری ارایه دهند در سن 65 سالگی برای یادگیری زبان ترکی استانبولی کلاس رفتند و با تلاش و علاقه رمان تاریخی "نفس نفس را ترجمه کردند.
کتاب ایشان در کتابفروشی جاودان خرد (مشهد- ابونصر احمداباد) در دسترس می باشد.
ایشان در حال حاضر مشغول ویرایش کتاب دومشان هستند.
با اروزی موفقیت های بیشتر برای خانم طاهری عزیز

2- دوست و همکلاسی خوبم "خانم معصومه اخوان " (مصی اخوان) که از دوران دبیرستان با ادبیات زیبایش در نگارش و شعرهایش اشنا بودم چند سال قبل مجموعه ی اشعارش را با عنوان " در امتداد سکوت" منتشر کرد. ایشان درباره ی این کتاب اینگونه نوشته اند:
"در امتداد سکوت" نام دفتری است که بیشتر نوشته های آن پس از سکوت سال های 64 تا 74 متولد شده اند و اینک اگر تصمیم به چاپ آن دارم علت, هر چه هست های و هوی, قیل و قال و نام و نان نیست, بقایای آن ها را در همان سال های سکوت دفن کرده ام .
شعر هدیه الهی است, اما بارها از قوی ترین شعرها که زمینه ی ارادت ویژه ام را نسبت به آن شاعر مهیا می کند به "سوره ی شعرا" پناه برده ام. بر این باورم که قوی ترین شعر کشاندن اسب سرکش زندگی است به جاده ی رهوار, زیباترین شعر یک طناب پر از لباس شسته است هم قافیه ی خستگی یک مادر و ژرف ترین شعر یک بغل نان است روز قبل از تعطیلی نانوایی محله ...

برای دوست خوبم خانم معصومه ی اخوان عزیز آرزوی موفقیت های بیشتر دارم .


14, 2016 06:29

 

دو عکس قدیمی از مدرسه ی ناهید

 

معلمی که در عکس حضور دارند خانم " رقیه مرادیان" , دختر مرحوم خانم خدیجه مرادیان که هردوی آنها موسسین اولین مدرسه ی دخترانه در بجنورد (ناهید) بودن. خوشبختانه خانم رقیه مرادیان در قید حیات هستن.

با تشکر از آقای کیوان احمدی که این دو عکس باارزش را همراه با توضیحات برای من فرستادن. این عکس حدود 70 سال قدمت دارد.


17, 2015 04:24

 

آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (7)

 

دللال له،کاسبله،آقاشکرالله نئنگ دورئنه یئ قئلدئلن: آقا شکرالله!یوسف هایره گئددئ ؟ آقا شکرالله !یوسف روسیه یه قاچدئ؟ آقا شکرالله بو اوقلان؛اسفراینئنگ بیئ نئنگ اوقلئ دئ،یوسفئ توتللن!آقا شکرالله ...آقا شکرالله.... آقا شکرالله ال سئلکدئ : من هاردن بیلیم ایستیه نم ائدسئن ایه بیلئدئم مینئنده نمه با که ایلیئنئ توتردئم!سوره گئردئ دیکانه. بیرئ دئدئ عجب ایشی ائددئ بو یوسف؟ ارغه هئچکئمه هئشدمه دئمدئ،توتللن داغ چکللن!اوبیرئ دئدئ: موشگل،قزاق له رئنگ الئن نن قورتئن سئن! گین باتودئ،قرنقئلئق ایششئقلئ قئنگ ایچئنه یول آچودئ. کاسبله چراغله رئ؛توری،لمپا، فانوس یاخودئلن،مؤمن له مسجد له طرفئنه یوله دیشو دئلن .میسگر له ،کفاشله ال ایشدن چکودئلن،بیرشمال چپ طرفدن گلدئ،درخت له رئنگ بلک له رئنئنگ بللک بللکئ بلند اولدئ. حمام نورئنگ خندقئ نن پوخ و سیماقئنگ ایسسئنئ گتئردئ،دود آسمانئ توددئ،حیوانئنگ خوشگه سئنئنگ یاخماقئن نن خبر بئردئ. سبا آخشم سبزه میدانده بیردن بو سئزآقزله ره دیشدئ: خبر گتئرئددئللن یوسف مرزدن گئچئددئ.

غوجه کئششی بویره کئ یئ تئشدئ چوپو قئنه نئچه مککم پوک ووردئ،ائلن اوتئ چوپوقئنگ آقزئنده دیرلتدئ،سوره دودئنئ آقزدن و بئرن نن دیزه بئردئ. من اونئنگ آبی گئزله رئنده بیر شیطانلئق گئردئم،سوره سورئشدئم: یوسف نم اولدئ؟روسیه ده قالدئ؟الآن اونده دئ؟ غوجه منه باخدئ اووخد دئدئ: یو،وخدی روسیه بولشیویکی اولدئ یوسفم عشق آباد دن بوژنورده گلدئ. من ذوقئن نن دئدئم: الآن مونده دئ؟! دئدئ: هه! دئدئم : قزاق له اونئ توتمدئلن؟ دئدئ: وخدی گلدئ بویره،حکومت عوض اولودئ،سردارئ اعدام ائدو دئلن، رضاشاه تخت ده اوتورودئ،قزاق وقزاق باشئ دن ،فراش و فراش باشئ دن هیچ نشان قالمودئ،نه بی قالودئ نه بی زاده،ایت ایه سئنئ تانئ مسدئ. من دئدئم: پس یوسفئ توت مدئلن؟ دئدئ : یو! دئدئم : آقا آتئ نن گلودئ؟ دئدئ: یو ! دئدئم : پس آتئ نم ائدودئ؟ دئدئ: جانئ نئ انقلابی اورئس له ردن آتئنگ قیمتئنه ساتن آلودئ یو قاچودئ گلودئ بویانه. من دئدئم: بیلینگ ایندئ هارده دئ؟دیرئ دئ؟ ائلئ دئ؟ دئدئ: دیرئ دئ اما ائلئ نن چوخ فرقئ یوخدئ. من کیچی یئدئم،گئزئم ده ایندئ یوسف بیر پهلوانئ دئ که باشه رودئ بیر قیمتلئ آتئ بیر بی زاده نئنگ الئن نن قا چئرتسئن،فراشله قزاق له رئنگ الئن نن قاچسئن مرزدن گئچسئن، شوجته ایستیردئم بئله بیر آدمئ گئریم،اویئ دئ که دئدئم: اولیه منئ اونئنگ یانئنه ائرتنگ؟ غوجه کئششئ قاه قاه گیلدئ،دود آقزو بئرنئن نن چئخدئ،سوره ائکسئرمه یه دیشدئ،یاش گئزله رئنه اوتئردئ،یئرئن نن توردئ،زحمتئ نن ایاق ایستئنده دوردئ یو منه دئدئ: چاقا! شو کورسئچه که ایستئنده اوتئرئددنگ،شو دئ کئ یوسف همیشه ایستئنده اوتئرردئ. من توردئم،کئینه،چرب و قره کورسئچه یه باخدئم بئله دئ کئ یوسفئ گئریم. وخدی باش گئتردئم غوجه کئششئ ایراق اولودئ .

قئچ له رئ بیرئ مشرئقه او بیرئ سئ مغربه گئدردئ. ،قددئ ایئلودئ،تممان اینئنده دورمسدئ،تنه سئ ایاق له رئ نئنگ ایستئنده اوینیردئ،گئددئ قوه چئ له رئنگ کوچه سئنه گئردئ،حممام نورئنگ ایلبئن نن گئچدئ،ترکمن ملله یه گئردئ یو ایتدئ. بابا شکرالله دیکانئن نن چئخدئ، اویم قه ررو دئ،بوی ایودئ،سققال آقارتودئ، تیتئرن سه سسئ نن دئدئ: اقول! یوسف هایره گئددئ؟ من دئدئم: یوسف؟! او دئدئ: بو غوجه کئششئ که بورده اوتئرودئ؟ من آقزئ آچچئق قوه چی له رئنگ کوچه سئنه باخدئم و دئدئم: گئددئ ترکمن ملله یه. بابا شکرالله اوتئردئ شو کورسئچه نئنگ ایستئنده کئ نئچه دیقه مونن ایلی یوسف اوتئرودئ،سوره منئنگ ال له رئمئ ائز پورمیج ال له رئنده توددئ یو دئدئ: سنئ چئن بی زاده و آق آتئنئنگ قصه سئنئ دئدئ؟ من دئدئم: بله، سئز هاردن بیلیه نگئز؟ دئدئ: خاب ،یککه سنئ چئن دئمددئ. دئدئم: میه بو شو یوسف ده یی؟ بابا شکرالله گیلدئ یو دئدئ: یو ! یو یو ! او یوسف ده یی، بو بیر بدبخت شیره کش دئ کئ جوانلئقئنئ بای بئرئددئ. سوره منئنگ ایزئمئ ائککئ الئنئنگ اورته سئنده توددئ یو گئزیومدئ یو دئدئ: سنم مونئ باشئنگ نن چئخارت کئ بو،او یوسف دئ! او یوسف کئ شیره کش دیلئدئ،یو یو اویوسف ده یی؟ هه؟ من باش ترپه ددئم و دئدئم: هه ،بو ،او یوسف ده یی! آخشم اولودئ،بابا شکرالله بیر آدامسئ مسدگی منه بئردئ یو دئدئ: هنئز گئجه اولمددئ گئد ائوه.آخشم قرنقئ لئقدن قاچردئ،اذان کوچه خیابانده چاقئرردئ،کفاش له موشته له رئ،میسگرله چکش له رئ یئرده قویودئلن،کاسئبله تام دیکان ایلیئنده وضو توتردئلن. بازار چه دن کئ چئخدئم فلکه یئ دئ یو داشلئ کوچه نئنگ یئرئنده بیرگئنگ خیابان،او طرفه یول چکدئم. هنئز یوسف و آق آتئنگ فکرئ باشئمده یئدئ.


دلال ها ،کاسبها،گرد آقا شکرالله جمع شدند: آقا شکرالله!یوسف کجا رفت؟ آقا شکرالله!یوسف به روسیه فرار کرد؟ آقا شکرالله این پسر ،پسربیک اسفراین است یوسف را خواهند گرفت!آقا شکرالله ....آقا شکرالله.... آقا شکرالله دست تکان داد: من از کجا بدانم میخواهد چکار کند؟ اگه میدانستم در مغزش چه میگذرد که جلو گیرش میشدم!سپس وارد مغازه شد. یکی گفت: عجب کاری این یوسف کرد! رند حقه باز به هیچکس هیچی نگفت،خواهند گرفت داغ خواهند کشید! آن یکی گفت: مشگل از دست قزاق ها رهایی یابد. آفتاب فرو نشسته بود،تاریکی به درون روشنائی راه گشوده بود.کسبه چراغها را ؛توری ،لامپا،فانوس روشن کرده بودند. مؤمنان بسوی مسجد ها راه افتاده بودند.مسگر ها کفاشها دست از کار کشیده بودند.بادی از سمت چپ وزید.صدای بلک بلک برگ درختان بلند شد،از خندق حمام نوربوی مدفوع و ادرار آورد،دود آسمان را فرا گرفته بود و خبر از سوزاندن تپاله ی حیوانی میداد. فردا غروب در سبزه میدان ناگهان حرفی در افواه افتاد:خبر آورده اند ؛یوسف از مرزگذشته است.

پیرمرد به اینجا که رسید چند پک محکم به چپقش زد،آتش مرده را برسر چپق زنده کرد،سپس دودش را از دهان و بینی بیرون داد. من دردیدگان آبی او نوعی شیطانی دیدم،سپس پرسیدم: یوسف چه شد؟ درروسیه ماند؟ حالا آنجاست؟ پیر به من نگاه کرد آنوقت گفت: نه ،وقتی روسیه بلشویکی شد یوسفم از عشق آباد به بجنورد آمد. من با ذوق گفتم:الان اینجاست؟! گفت: بله. گفتم: قزاق ها اونا نگرفتن؟ گفت: وقتی اینجا آمد حکومت تغییر کرده بود،سردار اعدام شده بود،رضا شاه بر تخت نشسته بود،از قزاق و قزاق باشی،فراش و فراش باشی هیچ نشانی نمانده بود،نه بیک مانده بودو نه بیک زاده،سگ صاحبش را نمی شناخت. من گفتم:پس یوسف را نگرفتند؟ گفت: نه. گفتم : بااسب سفید آمده بود؟ گفت: نه . گفتم: پس اسب را چه کرده بود؟ گفت: جانش را از روسهای انقلابی به قیمت اسب خریده بودو فرارکرده بودآمده بود اینطرف. من گفتم: میدانی حالا کجاست؟ زنده است ؟ مرده است؟ گفت: زنده است اما با مرده تفاوتی ندارد. من کوچک بودم ،حالا یوسف در چشمم یک قهرمان بود که توانسته بود یک اسب گرانبها را از دست یک بیک زاده فراری دهد ،از دست فراشها و قزاق ها فرارکند و از مرز بگذرد،به همین جهت میخواستم چنین آدمی را ببینم ،این بود که گفتم: میشه منو پیش او ببری؟ پیرمرد قاه قاه خندید،دود از دهان و بینی اش درآمد سپس به سرفه افتاد،اشگ در دیدگانش نشست،از جایش بلند شد ،بزحمت روی دو پایش ایستاد به من گفت: بچه ! همین کرسیچه که رویش نشسته ای همانست که یوسف همیشه رویش می نشست. من برخاستم به کرسیچه ی کهنه و چرب و سیاه نگاه کردم چنانکه گویی یوسف رامی بینم. وقتی سربرداشتم پیرمرد دور شده بود.
لنگهایش یکی به مشرق ،اون دیگری به مغرب میرفت. قامت خم کرده بود، شلوار در برش نمی ایستاد،تنه اش روی پاهایش بازی میکرد.رفت وارد کوچه ی قهوه چی ها شد، از مقابل حممام نور گذشت،وارد محله ی ترکمن ها شد و گم شد. بابا شکرالله از مغازه اش بیرون آمد،اوهم پیرشده بود،قامت خم کرده بود،ریش سفید کرده بود،باصدای لرزان گفت: پسر!یوسف کجا رفت؟ من گفتم : یوسف؟! او گفت: این پیر مرد که اینجا نشسته بود؟ من با دهان باز به کوچه ی قهوه چی ها نگاه کردم و گفتم: رفت به محله ی ترکمن ها. بابا شکرالله نشست روی همان کرسیچه یی که چند دقیقه پیش از این یوسف نشسته بود،سپس دستهای کوچک مرا در دستهای چروکیده ی خود گرفت و گفت: برای تو قصه ی بیک زاده و اسب سفیدش را گفت؟ من گفتم: بله ،شما از کجا میدانید؟ گفت: خوب تنها برای تو نگفته. گفتم: مگه این ،همان یوسف نیست؟ بابا شکرالله خندیدو گفت: نه! نه نه اون یوسف نیست،این،بدبختی شیرکش است که جوانی اش را باخته است! سپس صورت مرا میان دو دستش گرفت و چشم بست و گفت: تو هم اینرا از سرت بیرون کن که این ،آن یوسف است،آن یوسف که شیره کش نبود،نه نه اون یوسف نیست! ها؟ من سر تکان دادم و گفتم:بله،این،اون یوسف نیست! غروب شده بود،بابا شکرالله یک آدامس مسدگی به من داد و گفت: هنوز شب نشده برو خانه. غروب از تاریکی فرار میکرد،اذان در کوچه و خیابان فرا میخواند. کفاشها مشته ها را ،مسگر ها چکش هارا زمین گذاشته بودند. کاسبها همه جلوی مغازه ها وضو میگرفتند. از بازار چه که بیرون آمدم میدان بودو جای کوچه سنگی یک خیابان عریض،راه کشیدم به آنسو،هنوز فکریوسف و اسب سفید در سرم بود. (پایان)


7, 2015 05:30

 

آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (6)

 

یوسف اوسار الئنه توددئ ،ایاق رکابده قویدئ آرام آتئنگ ارخه سئنده اوتئردئ،سوره بوینئنه ال چکدئ ، آرام کفاشله رئنگ بازارچه سئنئنگ طرفنه سوردئ.قوه چی قلیان گتئردئ،بی زاده باش ترپه ددئ که ایستمیه.دللال له باش باشه ثویودئلن پچ پچ ائدردئلن،کاسب لردن بیرئ او بیرئ یه دئدئ:یوسف پول هاردن گه تئرئددئ؟ بیرئ دئدئ لابود آقا شکرالله بئرئددئ! دللال لردن بیرئ دیل آستئنده دئدئ: باشئنده نمه گئچیه؟ او بیرئ سئ دئدئ خودای لئقئ بو آت بیرمینن یوسف کمئن ایستیه یو کئ بو تازه تورن جوان.هرکئم بیرزادی دیردئ. یوسف بازارچه دن چپ قوله سوردئ،بازارئنگ راسته سئن نن گئچدئ،بالاخانه دن گئچدئ،میسگرله رئنگ دیکانئ نئنگ ایله یئن نن گئچدئ یئ تئشدئ جاجرمی نئنگ حمامئنه،چپ قوله سوردئ،بازارئنگ یوخارکئ راسته سئنه که یئ تئشدئ آت ایزئنی ائددئ منظر طرفه،دهنه نئ چکدئ،آت ائککئ ایاقئنگ ایستئنده دوردئ،شیهه چکدئ بئله کئ دویودی یوسف ایستیه نم ائدسئن ایه سئن نن کئمی ایستیردئ. بی زاده یئرئ نن توردئ،قئچئردئ : ائششی !نم ائدینگ؟! یوسف بلند قئچئردئ: بی!آت مینن کئ دئ!سوره ایاق قئسدئ دهنه نئ براخدئ،آت اوخ کمئن که کمانئنگ چلله سئن نن قورتئنسئن یئرئن نن سئچردئ.بیزاده ،دللال له،کاسب له ائزله رئنئ بازارئنگ آقزئنه یئ تئردئلن،آت و یوسف مسجد جامع دن گئچدئلن،گئزیوماقه توپئنگ ایاقئنه یئ تئشدئلن،کیچی کیچی راق اولدئلن سوره منظرئنگ دالئ سئنه شئوه لن دئلن و ایت دئلن.

کاسبله دللال له آقز له رئ آچچئق قالودئ،بی زاده رنگ ایزئن نن قاچودئ،حیران ایز ائددئ خلقه دئدئ: قه یئ تیه؟ تام باش ترپددئلن،کاسبله گئردئلن دیکان له ره،دللال له قه یئتدئلن کروانسریه.بئ چاره بی زاده سورئشدئ: گری نم ائدیم؟ بیرئ دئدئ : بی!گئد آقا شکرالله دن سورئش،او یوسفئ یاخشئ تانیه! آقا شکرالله قشقرئقدن دیزه چخودئ،بی اونه قارشئ گئددئ.آقا شکرالله دللال لردن بیریه اشاره ائددئ بیر زاد دئدئ.وخدی بی زاده آقا شکرالله یه یئ تئشدئ ،دللالم ائککئ کهر آتئ نن کروانسره دن دیزه چئخدئ. آقاشکرالله بی زاده یه دئدئ: من نن ائشئتینگ اوقولجان مین آته گئد قزاق باشئ یه خبر بئ،سوره ایز ائددئ دللاله دئدئ : عبدالله! متل اولمئنگ،بوجوان به یئ ائرت داشلئ کوچه ده قزاق باشئ نئنگ ائوئنه،تئز اولئنگ وخد گئچمه سئن! بی زاده نئنگ تام غرورئ سوو اولودئ،گئزئ یاشه اوتئرودئ،بیر قوزئ کمئن ساللانن قولاقئن نن،سئز قولاق آسن آته میندئ،عبدالله ایلی دن اویم دالئ دن گئددئلن داشلئ کوچه طرفه. آقاشکرالله باشئنئ ترپددئ یودیل آستئنده دئدئ:خودای سنئ لعنت ائدسئن یوسف!

یوسف افسار به دست گرفت ،پای در رکاب گذاشت،آرام بر گرده ی اسب نشست،سپس به گردنش دست کشید،آرام به سمت بازارچه ی کفاشها راند. قهوه چی قلیان آورد،بیک زاده سرتکان داد که نمی خواهد. دلال ها سر به سر گذاشته بودند وپچ پچ میکردند، از کسبه یکی به دیگری گفت: یوسف پول از کجا آورده است؟ یکی گفت: لابد آقاشکرالله داده است! از دلال ها یکی زیرزبان گفت:چه در سرش میگذرد؟ آن یکی گفت:خدائیش این اسب یک سوار مثل یوسف میخواهد نه این جوان تازه رس! هرکس چیزی میگفت.یوسف از بازارچه به سمت چپ راند از راسته ی بازار گذشت،از بالا خانه گذشت، از جلوی مغازه ی مسگر ها گذشت رسید به حمام جاجرمی،به سمت چپ راند،به راسته ی بالای بازار که رسید روی اسب را به طرف منظرکرد،دهنه را کشید،اسب روی دوپا ایستاد،شیهه کشید چنانکه گویی دریافته بود یوسف میخواهد چه کند از صاحبش کمک میخواست.بیک زاده از جایش بلند شد فریاد زد:الاغ!چه میکنی؟! یوسف بلند فریاد زد: بیک!اسب مال سوار است! سپس پای فشرد ،دهنه را رها کرد، اسب مانند تیری که ازچله ی کمان دررفته باشد از جایش پرید.بیک زاده ،دلال ها ،کسبه،خودشان را به دهانه ی بازار رساندند.اسب و یوسف از مسجد جامع گذشتند،به چشم بستنی به پای توپ رسیدند،کوچک و کوچک تر شدند سپس به پشت منظر سرازیر شدند و گم شدند.

کسبه ،دلال ها دهانهایشان باز مانده بود،بیک زاده رنگ از رخسارش پریده بود.حیران روکرد به مردم و گفت:برمیگرده؟! همه سرتکان دادند،کسبه وارد مغازه ها شدند،دلال هابه کاروانسرا برگشتند. بیچاره بیک زاه پرسید: باید چه کنم ؟ یکی گفت: بیک! برو از آقا شکرالله بپرس او یوسف راخوب میشناسد! آقا شکرالله از سرو صدا بیرو آمده بود. بیک رودررویش رفت.آقاشکرالله به یکی از دلال ها اشاره کرد و چیزی گفت. وقتی بیک زاده به آقا شکرالله رسید ،دلال هم با دو اسب کهر از کاروانسرا بیرون آمد. آقاشکرالله به بیک زاده گفت:ازمن میشنوی سوار اسب شو برو به قزاق باشی خبر بده!سپس روکردبه دلال و گفت:عبدالله!معطل نشین!این بیک جوان را ببر در کوچه سنگی به خانه ی قزاق باشی،زود باشین وقت نگذره! تمام غرور بیک زاده آب شده بود،چشمش به اشگ نشسته بود،مانند بره ای با گوشهای آویخته ،حرف شنوسوار اسب شد. عبدالله از پیش، اوهم از پس رفتند به سمت کوچه سنگی.آقا شکرالله سرش را تکان داد و زیرزبان گفت: خدا تورا لعنت کند یوسف!


5, 2015 12:30

 

آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (5)

 

یوسف یوله دیشدئ. آقا شکرالله هرنمه چاقئردئ قولاق آسمه دئ یو گئددئ،کفاشله رئنگ بازار چه سئن نن داشلئ کو چه یه گئردئ یو ایتددئ.
سبا آخشم وخدی یوسف تاپئلدئ گین هنئزجخه له رئنگ لایئ نن و بازار چه نئنگ درزئ نن،خیابانئنگ چاکئن نن باش چکردئ. یوسف راست گئددئ کورسئ چه طرفه،اوتئرنده چئقئردئ: دادو سلام!دیکانئنگ ایچئ نن سه س گلدئ: سلام؛ دوننگ هایره قاشدئنگ،دورمه دئنگ ائشئتنگ نمه دیم؟! یوسف توردئ دیکان ایچئنه گئردئ. آقاشکرالله پاچالئنگ دالئ سئنده یئ دئ. دالئ سئنده دیوار دولئ یئدئ عطارلئقئنگ مجری سئ ننن. یوسف دئدئ : دادو !باغشله تلسودئم. آقا شکرالله :خیر اولسئن!تویئنگ تببنگ ده قالودئ؟یوسف: گئددئم بیرئ یه ایز ووریم؛مئنگ بئرسئن آی باشئنده ائککئ مئنگ آلسئن تامن بو آتئ آلیم. آقا شکرالله: هه... پس سن هنئز بوآتئنگ فکرئنئ باشئنگ نن چئخارتمددئرنگ؟ یوسف: یو دادو!سن که منئ تانینگ تابو آتئ اله گتئرمسم یاته بیلمیم! آقا شکرالله: ایندئ بی یئره یم یئ تئشدئنگ؟ یوسف : هه دادو. آقا شکرالله: یوسف!باخ منه! یوسف آقا شکرالله نئنگ احترامئنئ چوخ ساخلیردئ،وخدی یالان دیردئ باشرمسدئ اونئنگ گئزئنه یاخشئ باخسئن باش آششاقه تاشلیردئ ،اما آقا شکرالله اونئنگ الئنئ اوخودئ شوجته دئدئ ؛یوسف باخ منه! یوسف لابود باش گئتردئ اما باشرمدئ گئز اونئنگ گئزئنه تیک سئن ایزئنئ ائددئ آیرئ طرفه.

آقا شکرالله دئدئ: کئم پولئنئ اوته تاشله ددئ؟ یوسف: دادو سن نن قایم ائده بیلمیم ،قرار اولدئ نوزول ائدیم! آقا شکرالله: کئم ضامئنئنگ اولدئ ؟ یوسف: دادو هنئز که آلمددئرم،قرار اولدئ ایه بوگین ماملم اولدئ پولئنی او یئ تئرسئن،آتم وثیقه سئ اولسئن، اهه.... منئنگ جیرانم گلدئ،یوسف ائزئنئ دیکان نن دیزه تاشله دئ. آقا شکرالله شوشه نئنگ دالئسئ نن گئردئ بی زاده رخشئنگ ایستئنده ،چکمه ایاقئنده،سرداری اینئنده،دورگه بیر طرف لئ باشئنده؛آششاقه بازاردن آرام گلردئ،ائزئ نن دئدئ: عجب آتی دئ!یوسف حق با ،بو تازه تورن جوان بو ارغه یه حریف اولمس ! یوسف اوتئردئ کورسئچه نئنگ ایستئنده ،گئزئ نن آتئ ایستیردئ یوت سئن،وخدی بی زاده یئ تئشدئ کروانسره نئنگ آقزئنه یوسف یئرئ نن توردئ،آتئنگ گئنس آستئنده دوردئ سوره دئدئ: بی! اجازه بئ امتان ائدیم؟ بی دهنه نئ چکدئ،آت دوردئ،فررئلله دئ،دهنه نئ چینه دئ،بی دئدئ: امتان ائدینگ یا ساتن آلینگ؟ یوسف : ساتن آلیم. بی زاده: مئنگ آزراق اولمیه،نقد! یوسف: نقد! بی! قدمنگئ قوی گئز ایستئنده بیردیقه بورده اوتئ! کورسئچه نئ گئرساتدئ،ایپی دستمالئنئ چوخارتدئ ایستئنده سردئ . بی زاده آقئر ات ایستئ نن آششاقه گلدئ ،قمچی سئ الئنده یئ دئ. یوسف دستمال صاف ائددئ: بویئر بی بویئر بیردور ووریم گلیم قوللئقنگه،آی قوه چئ قلیان بئ بیئنگ قوللئقئنه!کاسبله دیکانله رئنئنگ ایلیئنه چخودئلن ،دللال له کروانسره دن دیزه گلودئلن،تام گئزله آته یو ایه سئنه یو یوسفه یئدئ.


یوسف راه افتاد. آقا شکرالله هرچه صداکرد گوش نداد و رفت از بازارچه ی کفاشها وارد کوچه ی سنگی شدو گم شد.
فردا غروب وقتی یوسف پیدایش شد آفتاب هنوز از لای شاخه ها و درز بازارچه ،چاک خیابان سرمیکشید. یوسف راست رفت به سمت کرسیچه،به هنگام نشستن فریاد زد: دایی سلام! از داخل مغازه صدا آمد: سلام، دیروز کجا فرارکردی،نایستادی بشنوی چی میگم؟! یوسف بلند شد داخل مغازه رفت،آقا شکرالله پشت پاچال بود. درپشت او دیوار پر بود از مجری های عطاری. یوسف گفت: دایی ببخش!عجله داشتم. آقا شکرالله : خیر باشه !عروسی ات برسرت مانده بود؟ یوسف: رفتم به یکی روبزنم؛ هزار بدهد سرماه دوهزار بگیرد تا من این اسب را بخرم. آقاشکرالله: ها...تو پس هنوز فکراین اسب را از سرت بیرون نکرده ای؟ یوسف: نه دایی!تو منو میشناسی تااسب را به دست نیاورم نمیتوانم بخوابم. آقا شکرالله : حالا به جایی هم رسیدی؟یوسف: بله دایی.آقاشکرالله: یوسف!نگاه کن به من! یوسف احترام آقا شکرالله را زیاد نگه میداشت،وقتی دروغ میگفت نمیتوانست بخوبی به چشمان او نگاه کند،سر پائین میانداخت.اما آقاشکرالله دست اورا خوانده بود به همین جهت گفت: یوسف باخ منه ! یوسف ناگزیر سر برداشت اما نتوانست چشم در چشم او بدوزد روبه سمت دیگر کرد.

آقا شکرالله گفت: چه کسی پولش را به آتش اندخته است؟یوسف: دایی از تو نمیتوانم پنهان کنم،قرار شد پول نزول کنم.آقا شکرالله : چه کسی ضامنت شد؟ یوسف :دا یی هنوز که نگرفته ام قرار شد اگه امروز معامله ام شد پول را او برساند اسب هم وثیقه اش باشد،آها.....جیران من آمد ،یوسف خودش را از مغازه بیرون انداخت. آقا شکرالله از پشت شیسه دید ؛بیک زاده روی رخش،چکمه به پا ، سرداری به بر، درگه اریب بر سر،آرام از بازار پائین میآمد. با خودش گفت:عجب اسبیه !یوسف حق دارد،این حوان نو رسیده حریف این رند کهنه کار نخواهد شد. یوسف روی کرسیچه نشست با چشمهایش میخواست اسب را ببلعد!وقتی بیک زاده رسید به دهانه ی کاروانسرا،یوسف از جایش بلند شد زیر سینه ی اسب ایستاد سپس گفت:بیک!اجازه بده امتحان کنم! بیک دهنه را کشید،اسب ایستاد ،فرو فر کرد،دهنه را جوید. بیک گفت:امتحان میکنی یانقد میخری؟ یوسف : نقد میخرم . بیک زاده: هزار کمتر نمیشه،نقد! یوسف :نقد!بیک!قدمت را بگذار روی چشم یک دقیقه اینجا بنشین! کرسیچه را نشان داد،دستمال ابریشمی اش را در آورد و روی آن پهن کرد. بیک زاده سنگین از روی اسب پائین آمد اشلاقش به دست بود. یوسف دستمال صاف کرد : بفرما بیک بفرما! دوری بزنم میآیم خدمتت،آهای قهوه چی!قلیان بیار خدمت بیک!کسبه جلوی مغازه هایشان در آمده بودند. دلال ها از کاروانسرا بیرون آمده بودند. تمام چشمها به اسب و صاحبش و یوسف بود.


31, 2015 03:10

 

آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (4)

 

حاجی غش غش گیلدئ یو دئدئ: یوسف!تام قره گئز مراله عاشئق اولیللن سن بو آته عاشئق اولئددنگ؟! منده کئ بئله بیر پول یوخدئ آیرئ بیرئ یه یم ایز وورمه! یوسف : نمی چئن ؟ حاجی: آخه اوقولجان! سنده یئددئ آسمانده بیر اولدوز یوخدئ !نه اعتباره بئله بیر پولئ سنه بئرسئلن ؟وثیقنگ با؟ تجارتخانگ با؟ ائو ایشی یئنگ با؟! گئددئنگ و او طرفدن قیئتمدئنگ،گری بئ چاره که سنه قرض بئرئددئ نم ائدسئن؟! یوسف باش آششاقه تاشله دئ یو دئدئ: راس دینگ حاجی،گری بیر آیرئ فکر ائدیم . سوره یوله دیشدئ گئددئ آقا شکرالله قومئ نئنگ عطار لئقئنئنگ ایلیئنده کورسئچه نئنگ ایستنده اوتردئ و فکره باتددئ. آقا شکرالله گئردئ یو باشئنئ ترپه ددئ یو دیل آستنده دئدئ: ملوم ده یی بو ارغه نئنگ باشئنده نمه گئچیه؟! آخشم یوسف گنم گلدئ و کورسئچه نئنگ ایستئنده اوتئردئ،تام بیلردئلن که یوسف بی زاده نئنگ آتئنئنگ فکرئنده دئ،بیلردئلن که او ایشئنگ کئششئ سئ دئ،یوکئ سئزئنگ ،ایشئ یم فقط آتئنگ دلال لئقئ دئ. وخدی بیر آتئ گتئرردئلن فیمت قوی سئلن،یئرئنن تورردئ،آتئنگ دورئنه تو لنردئ،ایاق له رئنه ،گئنسئنه،بودله رئنه،قورقه له رئنه ال چکردئ،مینردئ بیردور میدانئ وورردئ سوره گلردئ کروانسره نئنگ ایچئنده دیشردئ یو دیردئ: اللئ تئمن یا قرخ تئمن! آلن و ساتن اونئنگ سئزئنئ قبول ائدردئلن سوره دللال لئقئنئ بئرردئلن؛ بئش تمن،آلتئ تمن....

بی زاده تاپئلدئ،او وخدئ دئ که یوسف باش گتردئ بیر عاشئق کمئن آته گئزتیکدئ یودیل آستنده دئدئ: ماشالله! آیه دیه چئخمه کئ من بارم،نه نرم ایاق گئتریه ،نه یاخشئ بئلئنئ تو بئریه،ایاق له بلند، بوین کمان ، ایز مرال کمئن قه شنگ! واخ بو آت منئنگ الئمه ایش بئرر! بیرئ چاغئردئ :یوسف! یوسف! باخمدئ ،آت اونئ جادو ائدودئ،دئدئ : نمه دینگ دادو؟ آقا شکرالله دئدئ: دلئ اولئددنگ؟! بو آت دئ!بئله اونه باخینگ که بیرتازه یئ تئشن خوشگل قئزه؟ یوسف شوجئر کئ گئزئ نن آتئ رد وورردئ دئدئ: دادو جان! بو آتئنگ ایستئنده او تئرنگ،سرداری گیینگ،قره کول باشئنگده ایرئ قوینگ هر قئز گئرسئن ایریی سوو اولیه،باشرینگ ترکئنگده اوتر تنگ و قاچئرنگ.بی زاده آتئ نن بیردور کروانسره نئ ووردئ یو سوره چئخدئ گئددئ. آقا شکرالله باشئنی ترپددئ یو دیکانه گئردئ. مشته نئنگ سه سسئ کفاشله رئنگ بازارچه سئ نن گلردئ سوره میسگرله رئنگ دنگ و دونکئنده ایتردئ. حمام جاجرمی دن آدمله بغچه قوجاق له رئنده ،آق و یووئقلئ یو قرمئزلبو کمئن چئخردئلن. گین وقتی دامله رئنگ باشئ نن ایاق چکدئ درخت له رئنگ چنگئنه یوسف یئرئ نن بیردن توردئ باش دیکانه سالدئ یو دئدئ: دادو من گئددئم. آقا شکرالله دئدئ : هایره ؟ هنئز کئ تئزدئ؟ یوسف : گئدیم بیر ایشئم با. آقا شکرالله دئدئ : بسلامت !یوسف! بو آتئنگ فکرئنئ باشئنگ نن چوخارت!یوسف: دادو بیلیم نم ائدیم بو آتئ من سبایه چان ساتن آلیم.


حاجی غش غش خندید وگفت: یوسف! همه به غزال سیاه چشم عاشق میشن تو به این اسب عاشق شدی؟ در من که همچین پولی نیست به دیگری هم رو نزن! یوسف : برای چه ؟ حاجی: آخه پسر جان! تو درهفت آسمان یک ستاره نداری به چه اعتباری همچین پولی را به تو بدهند؟وثیقه داری؟ تجارتخانه داری؟ خانه و زندگی داری؟ رفتی یو از آنطرف برنگشتی!باید بیچاره که به تو وام داده است چه کند؟! یوسف سر پائین انداخت و گفت: راست میگی حاجی باید فکر دیگه ای بکنم! سپس براه افتاد و رفت جلو عطاری خویشش آقا شکرالله روی کرسیچه نشست و به فکر فرو رفت. آقاشکرالله دیدو سرش را تکان داد و زیر زبان گفت:معلوم نیست در سر این رند چه میگذرد؟! غروب دوباره یوسف آمد ،روی کرسیچه نشست همه میدانستند که یوسف درفکر اسب بیک زاده است،میدانستند که او مردعمل است نه حرف ،کارش هم فقط دلالی اسب است ،وقتی اسبی را برای قیمت گذاری میآوردند از جایش بلند میشد،گرد اسب میچرخید،به پاهایش ، سینه اش ،رانهایش،دنده هایش دست میکشید،سوار میشد دوری در میدان میزد سپس میآمد داخل کاروانسرا پیاده میشد و میگفت: پنجاه تومن یا چهل تومن و فروشنده و خریدار حرف اورا قبول میکردند سپس حق واسطه گری اش را میدادند:پنج تومان ،شش تومان.....


بیک زاده پیدایش شد،آنوقت بود که یوسف سر برداشت مانند یک عاشق به اسب دیده دوخت و زیر زبان گفت: ماشالله! به ماه میگه درنیا که من هستم،چه نرم قدم برمیدارد،چه خوب به کمرش تاب میاندازد،پاها بلند،گردن کمانئ،صورت مانند غزال زیبا!آخ این اسب به دست من کار خواهد داد! کسی صدایش کرد: یوسف! یوسف! یوسف نگاه نکرد اسب اورا جادو کرده بود گفت: چی میگی دایی؟آقا شکرالله گفت: دیوانه شدی ؟این ،اسب است طوری به او نگاه میکنی که دختری تازه رسیده و خوشگل است؟ یوسف همانوطور که با چشم اسب را می پائید گفت: دایی جان! رو این اسب بنشینی،سرداری بپوشی،قره کل برسر کج بگذاری هر دختری ببیند دلش آب می شود میتوانی بر ترکش بنشانی و فراری بدهی. بیک زاده با اسب دوری در کاروانسرا زد و سپس خارج شد و رفت.آبا شکرالله سر تکان دادو داخل مغازه شد. صدای مشته از بازار چه ی کفاشها میآمد سپس در صدای دنگ و دونگ مسگرها گم شد. ازحمام جاجرمی آدمها بغچه دربغل سفید شسته و سرخ مانند چغندر بیرون میآمدند. آقتاب وقتی از فراز بامه پا کشید بر نوک درختها یوسف از جایش ناگهان بلند شد،سر به مغازه فروبردوگفت: دایی من رفتم.آقا شکرالله گفت: کجا؟ هنوز که زوده؟! یوسف: میرم کاری دارم.آقا شکرالله گفت: بسلامت یوسف! فکر این اسب رااز سرت بیرون کن! یوسف: دایی میدانم چه کنم،این اسب را من تا فردا نقد میخرم.


23, 2015 12:30

 

آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (3)

 

یوسف آقا شکرالل نئنگ دیکانئنگ ایچدنده: دادو! آقا شکرالله: هه نمه دئ یوسف؟ یوسف : نه جئرکئ مئنگ تمن اله گتئریم؟! آقا شکرالله: چوخ پولدئ! نه می چئن ایستینگ؟! ایستینگ ایشالله خاتن آلنگ؟یوسف:یو دادوخاتن آلماق که بوقاد پول ایسمیه؟ آقاشکرالله:ایستینگ آششاقه باغ یوخاری باغ یا دیرمان آلنگ؟ یوسف:دادو!منئنگ گئزئم بو بی زاده نئنگ آتئنده قالئددئ؟ آقا شکرالله قاه قاه گیلدئ:قرخه یاخئننگ،بئله منه گلدئ که ایستینگ بیرقره گئز آلنگ؟بیلمه دئم ایستینگ بیرآق آت آلنگ!؟ یوسف : دادو نه جئرکئ بوپولئ اله گتئریم؟ آقا شکرالله : میه یول وورنگ!
یوسف او گئجه آقا شکرالله نئنگ دیکانئ نن بئ امید چئخدئ،سلانه سلانه،باش آششاقه یولئنی گنجفه اوینه ماقئنگ مجلسئنه چکدئ،بو اومیده که پول ائرتسئن،اما هرنمه بارئ یئدئی شوله رئ یم بای بئردئ. سبا ائرته قرقه چئنگئنئ پوخئنه وورمودئ اویاندئ،قرنقئ دالان نن چئخدئ بازاره،یارئم سنگی چئری نن بیرکاسه فرنئ یئدئ سوره یوله دیشدئ آرام آرام میدانن سبزه میدانه ،سبزه میدانن چارشنبه بازاره،سروان مله یه تا توپئنگ ایاقئنه گئددئ. منظرئنگ بورجئنئ نگ باشنده ایککی قره وول تفنگ قوین له رئنده کشیک بئرردئلن،بلندلئقده دوردئ،گئزئنئ ایراق داغله رئنگ دالئسئنه تیز ائدئئ،سوره ائزی نن دئدئ:اویانده پول یاتئددئ و من بویانده بئ پولم،ایاقئم یئ تئشسئن ائککی منگئ نن قیئته بیلیم. قزل ساچ دروازه مشد طرفدن چئخودئ اونه گیلردئ،دامله رئنگ ایستئنی و منظرئنگ یارئ سئنی قزل گین توتودئ.
یوسف قیئتدی ائزئ نن دیردئ گیدیم حاج علیشاه یارئم پادشا نئنگ اته یئنه ال ووریم ،مئنگ قرض ائدیم ائککی مئنگ وعده بئریم،سردارم اونئنگ پولدارلئقئنه دیئ،بو پول له گئزئنه گلمیه ایشالله بئرر! اما وخدی حاج علیشانئنگ تجارتخانه سئنه یئ تئشدئ پا کار اونه دئدئ ؛حاجی گئدئددئ تجارته روسیه یه. یوسف گئددئ حاج امان لله نئنگ سوراغنه که تازه گلودئ دیکانه. یوسف:سلام حاجی! حاجی: سلام یوسف ائرته تئرئ نن نمه سنئ بویانه چکئددئ؟ یوسف: مئنگ ایستیم آی باشئنده ائککئ مئنگ بئریم!حاجی: یوسف قره باسئددئ سه نئ؟! منئنگ سرمایم تام بئش ایزدئ اونئ یم قارداشئم نن شریکم،گئد خودای روزئنگی آیرئ یئرده حواله بئرسئن. یوسف گئددئ حاج علی اصغرئنگ بزازلئقئنه سبزه میدانئنگ یوخاری چپ باشئنده: هه یوسف عاشئق اولئددنگ ؟ائرته تئزئ نن خیابانله رئ گزینگ؟ یوسف: هئچ دئمه حاجی عشقئنگ ائوئ یانسئن مئنگ تمنه گیردئ!حاجی: او.......لابد ساچ له رئ قئزئل دن دئ ،گئزله رئ ملواری دن؟ یوسف : یو ،یو حاجی حان نه قئرئل دن دئ نه ملواری دن،اوت دئ جانئمه دیشئددئ،ایلدرئم دئ ایریئمئ چاخئددئ.حاجی: دئ کئمئنگ قئزئ دئ گئدی ائلچئ لئقه ارزان تی کتی! یوسف : ای حاجی جان! ائزئنگی او یوله وورمه ،مئنگ بی بو بی زاده نئنگ آتئنئ آلیم ،آیئنگ باشئنده دکانئنگی توپ توپ پارچه دن دولدئریم.


یوسف داخل مغازه ی آقاشکرالله: دایی! آقاشکرالله:ها یوسف چیه؟ یوسف :چطوری هزار تومان به دست بیارم؟ آقاشکرالله: پول زیادی است! برای چه میخواهی؟ میخوای انشاءالله زن بگیری؟ یوسف : نه دایی زن گرفتن که اینهمه پول نمی خواد؟ آقا شکرالله: میخوای باغ پائین باغ بالا یا آسیا بگیری؟ یوسف: دایی !چشم من دراین اسب بیک زاده مانده است! آقا شکرالله قاه قاه خندید:به چهل نزدیکی چنین به نظرم آمد که میخواهی یک سیاه چشم بگیری ندانستم میخوای یک اسب سفید بگیری! یوسف:دایی این پول را چطوری بدست بیارم؟ آقاشکرالله : مگه راه بزنی! یوسف آنشب از مغازه ی آقا شکرالله ناامید خارج شد،شل وول سرافکنده راهش را به سمت مجلس بازی ورق کشید،به این امید که پول ببرد اما هرچه هم داشت همانهاراهم باخت. فردا صبح هنوز کلاغ نوکش را به فضله اش نزده بود بیدار شد از قرنقئ دالان بیرون شد به بازار،بانیم نان سنگک یک پیاله فرنی را خورد سپس راه افتاد ؛آرام آرام از میدان به سبزه میدان از سبزه میدان به چهارشنبه بازار،ساربان محله تا پای توپ رفت.برفراز برج منظر دو قراول تفنگ بر دوش کشیک میدادند. دربلندی ایستاددیدگانش را ب پس کوههای دور متوجه کرد،سپس با خودش گفت: در آنطرف پول خوابیده است و من در این طرف بی پولم،پایم برسد با دوهزارتومان می توانم برگردم. خورشید موطلائی از سمت دروازه ی مشهد برآمده بود و به او میخندید. فراز بامهاو نیمه ی منظر را گرفته بود.

یوسف برگشت باخودش میگفت:میرم دست به دامن حاج علیشاه نیمه پادشاه میشوم،هزار وام میگیرم دوهزار وعده میدهم،سردارم به پولداری او نیست ،این پولها به چشمش نمی آید انشاء لله خواهد داد! اما وقتی به تجارتخانه ی او رسید پاکار به او گفت:حاجی رفته است به روسیه تجارت. یوسف رفت به سراغ حاج امان الله که تازه به مغازه آمده بود. یوسف : سلام حاجی! حاجی:سلام یوسف!صبح زودچه تورا به اینورا کشیده است؟! یوسف : هزار میخواهم سرماه دوهزار میدهم؟ حاجی:یوسف !کابوس تورا گرفته است؟ سرمایه ی من همه اش پانصده آنراهم با برادرم شریکم برو خدا روزی ات را جای دیگه حوال بدهد! یوسف رفت به بزازی حاجی علی اصغر در چپ بالای سبزه میدان: ها یوسف! عاشق شدی صبح زود خیابانهارا میگردی؟! یوسف: هیچ نگو حاجی خانه ی عشق بسوزه،گیر هزار تومانه!حاجی: او...... لابد موهایش از طلاست و چشم هایش از مروارید؟! یوسف : نه ،نه حاجی جان! نه طلاست نه مروارید،آتش است به جانم افتاده،رعد است دلم را سوزانده!حاجی: بگو دختر کیه بریم خواستگاری ارزان تمام کنیم! یوسف :ای حاجی جان !خودت را به اون راه نزن! هزار بده اسب این بیک زاده را بخرم سرماه مغازه ات را توپ توپ از پارچه پرکنم.


8, 2015 02:15

 

« آت مینن کئ دئ» / اسب مال سوار است (2)

 

گرده سئنده بیر تازه تورن بی زاده اوتورودئ،اینئنده بیر یونگل انگلیسی فاستانی دن سرداری،باشئنده؛ قره قره کولدن درگه،قره سبیل تازه دوداقله رئننگ دالئسئنده،ساغری چکمه ایا قئنده
آستئنده ساری ساغری چرم نن زین ،رنگلی کچه نئنگ ایستنده،آتئنگ یراقله رئ تام نگین لئ،یال له رئ برابر بوینئنده قرخئلودئ،قره کجه یئ آللئنئنگ ایستئنده،آت دئمه بیررخش دئ؛ ال ایاق بلند،گئنس تخت و تلار؛قویرقئ دیگین ده،بوینئ کمان ،ایاق گئترردئ بئله که دینگ طبل چالردئ. گلدئ گلدئ،میننئنگ غروردن باشئ عرش ده،آتئنگ گئزئ فرش ده،تخت و تلار،کاسب له رئنگ گئزئ آچچئق،دلال له رئنگ آقزئ آچچئق،دالان نن گئچدئ کروانسره یه گئردئ. یوسف بئلی باقلئ استکانن چای نعلبکی یه تئ کدئ،قند آقزئنده بیر قولوپ هورت چکدئ اما حواسسئ آته یو مینه نئنه یئ دئ. بی بیردور ووردئ قه یئتدئ،دالان نن چئخدئ،یوسف یئرئنن توردئ آتئنگ ایلیئنئ توددئ،آت هورکئللدئ . یوسف تئز دئدئ: بی! آت ساتلئقدئ؟ بی زاده که درگه کولته سئنئ تاآللئنه اوریب قویودئ،آستئنن،یوخارئ دن دلاله باخدئ یو دئدئ: مئنگ تئمن،آله بیلینگ؟
یوسف بیر سوت چکدئ و دئدئ: چوخ پولدئ؟! بی زاده دئدئ: یولئ آچ گئدیم! و ایاقله رئنی آتئنگ پلله رئنه قئسدئ،یوسف کولته باشئ نن کتردئ و تعظیم ائددئ و یول آچدئ: بویرئنگ!بویرئنگ! بی زاده شو یولدن که گلودئ ،گئددئ. یوسف خیابانه ائزئنی یئ تئردئ و گئزنن اونئ یوله سالدئ و ایریئنده دئدئ: بورخش گری منئنکئ اولسئن. وخدی یوسف فیئتدئ یئرئنه هرکئم اونن بیرزاد سورئشردئ: یوسف نئچه دئدئ؟ یوسف نمولدئ؟ساتمسدئ؟ یوسف !گئزئنگ بو آت ده قالئددئ ها! اما یوسف هئچ دئمه دئمدی. خب گئددئ یو یئرئنده اوتئردئ. قوه چئ بیر بئلئ باقلی استکان ،چای نعلبکی ده الئنه بئردئ و دئدی: یوسف ! بو اسفرایئنئنگ بیئ نئنگ اوقلئ دئ سره ساب اول !سنئنگ لقمه نگ ده یئ؟ یوسف بیر قورت چایه ووردئ ،قند آقزئنده مزه ائددئ و دئدئ: سن سره ساب اول سووئشمه سنگ!استکانله رئنگ سئنر ایزو گئزئنگئ یاره ائدر! قهوه چی: بئزدن دئماق! دئدئ یو گئددئ. آخشم گئدردئ که گئجه نئنگ قوجاقئنده ایت سئن. نه میسگر له رئنگ دیکانئنن نه کفاش له رئنگ بازار چه سئ نن سس گلمسدئ.ترکمن له رئنگ اذانئ تی کنودئ ایندئ شیعه نئنگ اذانئ کوچه خیابان ده چاقئرردئ. کاسبله دیکان ایلیئنده قول چو ممورودئلن افدووه نئنگ سووئ نن وضو توتردئلن.

بر پشتش بیک زاده ای نوجوان نشسته بود،یک سرداری از فاستونی انگلیسی سبک به بر داشت. برسرش درگه سیاهی از قره کل داشت.سبیل تازه رسته در پس لبهایش،چکمه از چرم ساغری به پایش
درزیرش از چرم زردساغری زین روی نمد رنگی،تمام یراقهای اسب نگین نشان،یالهایش برابر روی گردن تراشیده شده بود،کجک سیاهش ری پیشانی،اسب نگو یک رخش،دست وپا بلند،سینه ستبر،دمش گره خورده،گردن کمانی،پا ورمی چید چنانکه گویی طبل می نواخت. آمد ،آمد، سوار سرش از غرور در عرش،دیدگان اسب در فرش،ستبر،چشمهای کسبه گشاد ،دهان دلال ها باز ، از دالان عبور کرد و وارد کاروانسرا شد. یوسف از استکان کمر باریک چای به نعلبکی ریخت،قند در دهان یک جرعه هورت کشید اما حواسش به اسب بودو سوارش. بیک دوری زد و برگشت،از دالان در آمد. یوسف ازجایش برخاست وجلو اسب را گرفت،اسب فروفرئ کرد. یوسف فورن گفت: بیک! اسب فروشیه؟ بیک زاده که کلاه درگه اش را تا پیشانی کج گذاشته بود از زیر آن و از بالا به دلال نگاه کرد و گفت: هزار تومان،می توانی بخری؟

یوسف سوتی کشید و گفت: پول زیادی است؟! بیک زاده گفت: راه را باز کن برم! و پاهایش را به پهلو های است فشرد. یوسف کلاه از سر برگرفت و تعظیم کرد و راه باز کردو گفت: بفرمائین !بفرمائین؟ بیک زاده از همان راهی که آمده بود ،رفت.یوسف خودش را به خیابان رساند و با چشم اورا بدرقه کرد و دردل گفت: این رخش باید مال من باشد. وقتی یوسف برگشت به جایش هرکس از او سئوالی میکرد: یوسف چند گفت؟ یوسف چه شد؟ نمیفروخت؟ یوسف! چشمت دراین اسب مانده است ها! اما یوسف هیچ نگفت. خاموش رفت ودر جایش ننشست. قهوه چی یک استکان کمرباریک چایی در نعلبکی به دستش داد و گفت: یوسف! این پسر بیک اسفراین است مواظب باش! لقمه ی تو نیست؟ یوسف جرعه ای چایی نوشید ،قند دردهان مزه کرد و گفت: تو مواظب باش سر نخوری !استکانهایت خواهن شکست سرورویت رازخمی خواهند کرد! قهوه چی: ازما گفتن ! گفت و رفت. غروب میرفت که درآغوش شب گم شود.نه از مغازه ی مسگرها نه از بازار چه ی کفاش ها صدایی نمیآمد. اذان ترکمنها به پایان رسیده بود حالا اذان شیعه در کوچه خیابان فرامیخواند.کسبه در جلو مغازه آستین بالا زده بودند و با آب آفتابه وضو میگرفتند.


3, 2015 01:30

 

آت مینن کئ دئ (اولکی پای)/ اسب مال سوار است (1)

 

داستان " اسب مال سوار است", خاطره ای قدیمی است که آقای منوچهر نیشابوری به زیبایی آن را به زبان ترکی بجنوردی نوشته اند و همراه ترجمه اش فرستادند تا برای علاقه مندان زبان مادری مان ترکی بجنورد در اینجا بگذارم . با تشکر از آقای منوچهر نیشابوری این داستان را در چند قسمت در سایت می گذارم .

آخشام چاقا،تموزله ،او وخد کئ گین دامله رئنگ باشنده ، درخت له رئنگ چنگئنده،گئدماقئ چئن او ایاق بو ایاق ائدردی،او دورانده کئ حکومتئدی و فراش و قزاق و دیه نی،شهرئ مئزده ،بجنوردئ مئزده ،سبزه میدانده ،کئششئ له؛ جوان ،جایل، قوجه،رسمئ دئ یقئلردئلن دیکانله رئنگ ایلیئنه یا کروانسره له رئنگ ایچئنه،اویان نن و بویان نن دانشردئلن،دلال له رئنگ بازارئ قئززئنردی. سووسه پئلئق لئ یئرله ردن نمئنگ ایسسئ تو رردی و جئوه نئنگ لوش له رئنئنگ ،میسگر له رئنگ دیکانئنگ ایسسئ نن قوشئلردئ. آتئنگ و اششی ئنگ آلماقی وساتماقئ رواجی بارئدی. شهرئ مئزئنگ قوجه له رئ نن بیرئ مه نی چئن تعریف ائدردئ که یوسف آتئنگ دلالئ یئدئ،هر آخشم گلردئ شو کروانسره یه که هنئز سبزه میدانده او دورانن یادگار قالئددی.

دلاله تام کرسئچه لرئنگ،خرند له رئنگ ایستئنده او تئرردئلن و آت و اششی له ره باخردئلن و قیمت قویردئلن. بو یوسف بیر جایل قئش یاقئش گئرن قوردئدئ که بیر ایاقی روسیه ده یئدی بیر ایاق ایرانده و بژنوردده. اورده یول وورردئ یو بورده ساتر دئ،بورده کولته کترردئ و اویره قاچردئ. مرزدن بئله دئ که خله سئنئنگ ائوئنه گئدردئ ،گئچردی و قه یئتردئ. آتئ شو ایراقدن بیر باخماقه تانیردئ؛ ترکمن آتئ دئ،عرب آتئدئ،قوشئق ری و ریشه سئ باردئ،او ایاقی یاره یئ میش،چپ الئ یاخشئ توتمیه......سئزئنئنگ «یو »سئ یوخئدئ ،آخئر کئ قیمتئ همیشه یوسف بئرر دئ: مئنگ ،سگگئز ایز،بئش ایز...یوسف دئدئ مونن چوخه دیمیه،یوسف دیه؛فقط گاریه باقلماق چئن یاخشئدئ. بیرگین بئله بیرگین،یوسف شو بورده،کروانسره نئنگ دمئنده،شو بو آقاشکرالله نئنگ دیکانی نئنگ ایلیئنده اوتو رودئ که اونی نن قومو خیشلئقئ بارئدئ.
قوجه کئششئ چوپوقئ نن بیر نفس دود چکدئ و آقزو برنن بئردئ دیزه او وخد چو پو قئ نئنگ دسته سئ نن اشاره ائددئ سبزه میدانئنگ آششاقه کئ خیابانئ نه و دئدئ : شو طرفدن بیر آق آت تابئلدئ،

به هنگام غروب ،تابستانها، آنزمانی که آفتاب برسر بامها،نوک درختها،برای رفتن این پا و آن پا میکرد، در آندورانی که حکومت بودو فراش و قزاق و دگنک،در شهر ما ،بجنورد ما،در سبزه میدان،مردها؛ جوان، جا افتاده، پیر؛رسم بود که جمع میشدند جلو مغازه ها یا داخل کاروانسرا ها و ازاین طرف و آنطرف صحبت میکردن. بازار دلال ها گرم بود. از زمین های آب پاشی شده بوی نم برمیخاست و با بوی لجن جوی هاو مغازه ی مسگر ها درهم می آمیخت. خریدو فروش اسب و خر رواج داشت. از پیرهای شهرمان یکی برای من تعریف میکردکه : یوسف دلال اسب بود،هرغروب میآمد به همان کاروانسرایی که هنوز در سبزه میدان از آن دوران به یادگار مانده است.

دلالها همه روی کرسیچه ها،خرندها مینشستندو اسب و خر هارا نگاه میکردند و قیمت میگذاشتند. این یوسف یک جا افتاده ،سردو گرم روزگار چشیده گرگی بودکه یک پایش در روسیه بود و یک پایش در ایران و بجنورد. آنجا راه میزدواینجا میفروخت،اینجا کلاه بر میداشت و به آنجا فرار میکرد. از مرز چنان که گویی به خانه ی خاله اش میرود عبور میکرد و برمیگشت. اسب را از همان دور بایک نگاه می شناخت،اسب ترکمن است،اسب عربی است،رگ وریشه ی آمیخته دارد، اون پایش زخم بوده،دست چپش خوب نمیگیرد.....حرفش « نه » نداشت. آخرین قیمت را همیشه یوسف میداد؛هزار، هشتصد، پانصد، یوسف گفته است از این بیشتر نمی ارزد،یوسف میگه؛فقط به درد بستن به گاری میخوره.یکروز چنین روزی یوسف همینجا دم کاروانسرا همین جلومغازه ی آقا شکرالله نشسته بود که با او قوم و خویش داشت.
پیر مرد از چپقش یک نفس دود کشید و از دهان و بینی بیرون داد ،آنوقت با دسته ی چپقش اشاره به پائین خیابان سبزه میدان کرد و گفت: از همان طرف اسب سفیدی پیدایش شد.


22, 2015 12:45

 

ایریمنگ سئزلره / خانم سوسن قاسم آبادی

 

اولین مجموعه ی اشعار ترکی بجنوردی خانم سوسن قاسم آبادی با عنوان " ایرَیِمِنگ سِئزلَرِه "( حرف های دلم), منتشر شد. با آرزوی موفقیت های بیشتر برایشان... از دوستان و علاقه مندان اشعار ترکی بجنوردی درخواست دارم جهت حمایت و دلگرم نمودن ایشان ,کتاب ِ "ایریمنگ سئزلره" را در بجنورد از کتابفروشی گوتنبرگ (پاساژ تاجفر) تهیه کنند.


من شهرمه ایستیم گَنم, قدیم که او کیچه سه / من شهرم را می خواهم با آن کوچه هایش

او کیچه که شِئوَل کِئتل, تورپاقه ده اورته سه / کوچه های سربالا و سرازیرش که تلی از خاک میانش بود

من شهرمه ایستیم گنم ساده لقه , دیله نه / من شهرم را می خواهم با سادگی و لهجه اش
...
من شهرمه ایستیم اگر "لاوه حاجی خان" ده یو کمانچه / شهرم را می خواهم با کمانچه ی "لاوه حاجی خان"

من شهرمه ایستیم اگر "توقر" نن یاترده / شهرم را می خواهم اگر با "توقر" می خوابید

او شهرمه او شهرمه که ایریه دیره یده آترده / شهرمن, شهرمن, شهری بود که بیدار بود و قلب تپنده ای داشت.


18, 2014 12:47

 

بی اخلاقی در سایت اترک نیوز ( خراسان شمالی)

 

لطفن این مطلب رو به گوش مسئولین سایت اترک نیوز برسانید !

مطلبی تحت عنوان : " محرم در حسینیه کمیسری در تاریخ 22 / 8 / 93 ( http://atraknews.com/new.aspx?id=32178) در سایت اترک نیوز نوشته شده که در این سایت عکس مرحوم ممی کاکل در حالی که سینی های هلیم بر سر داره مشاهده میشه. 6 سال قبل پسر بزرگ مرحوم ممی کاکل سی دی شامل چند عکس به من دادن تا در سایتم بگذارم و اصل عکس با ارم شیندخت فقط در سایت من است و این عکس بارها از سایتم برداشته شده عده ای امانت داری کردن و با ارم شیندخت عکس رو منتشر کردن و بعضی هم ارم رو بریده و منتشر کردن. ولی انتظار من از سایت معتبر هم استانیم (اترک نیوز) این بود که لااقل عکسی که برای مطالبش انتخاب می کنه منبع اون رو هم قید کنه! ولی ایشان عکسی رو که ارم شیندخت رو بریدن زیر مطلب شون بدون منبع گذاشتن!
کامنتی زیر مطلب شون نوشتم و اعتراض کردم و کامنتم رو منتشر نکردن!
از طریق خانم الهام ص که اون متن رو در سایت گذاشته بودن اعتراضم رو به گوش مسئولین سایت اترک نیوز رسوندم توجیهی کودکانه تحویل دادن و پاسخ این بود که: "اگر عکاس این عکس ایشون هستند یا اینکه عکس متعلق به ایشون هست میتونستیم این کار انجام بدیم. "

قضاوت رو بعهده ی خودتون میذارم فقط از دوستانی که با سایت اترک نیوز همکاری می کنند و مسئولینش رو می شناسند خواهش می کنم از طرف من به انها بگید وقتی خوراک سایت شما عکس و مطلب هایی از دیگر سایت هاست بدون ذکر منبع , زحمت بکشید اینی که پایین سایت تون گذاشتین بردارید ,ابرومندانه تره!
©کلیه حقوق این سایت محفوظ و متعلق به پایگاه خبری تحلیلی اترک می باشد.

برای دیدن مطلب و اصل عکس های مرحوم ضیغمی (ممی کاکل) در سایتم از لینک زیر برید.

http://shindokht.com/bojnoord/2009/11/


26, 2014 12:38

 

بجنورد و بهار / زنده یاد دکتر ناویافر (تصویری)

 

با تشکر از هم شهری خوبم, آقای مهدی تارا که زحمت کشیدن و فیلم ویدیویی زنده یاد دکتر صادق ناویافر که شعر بجنورد و بهار را خوانده اند, را هم برایم فرستادند .
بخاطر اشکالی که پیش می امد این فیلم را در پست جداگانه گذاشتم. (فیلم را در ادامه ی مطلب ببینید.)

پ.ن: این فیلم با موبایل به همین صورت ضبط شده و نمی توانستم تغییر دهم. پوزشم را پذیرا باشید.


مشاهده کل مطلب "بجنورد و بهار / زنده یاد دکتر ناویافر (تصویری)"


25, 2014 03:30

 

بجنورد و بهار / زنده یاد دکتر ناویافر

 

دکتر صادق ناویافر استاد زبان شناسی و مدرس دانشگاه , متاسفانه دارفانی را وداع گفتند.

شعر زیبای "بجنورد و بهار" سروده ی زنده یاد دکتر صادق ناویافر . یادشان گرامی و روحشان شاد.
با تشکر از آقای مهدی تارا جهت ارسال این شعر زیبا .

بیر مژده که قش چخده بهار گلده / قار گدّه گنم غنچه له نار گلده
BIR M0ZHDA KE GHESH CHEKHDE BEHAR GHALDE / GHAR GEDDE GANAM GHONCHALE NAR GHALDE
یک مژده که زمستان رفت و بهار آمد / برف رفت و بازهم غنچه ی انار آمد


قش گدّیو آی چخده، یوخاره / ناهیدجانه نن جانه قرار گلده
GHESH GEDDEYO AY CHEKHDE ,YOKHARE / NAHID JANENAN JANA GHARAR GHALDE
زمستان رفت و ماه دراومد بالا / با آمدن ناهید(1) عزیز جان به آرامش رسید

مشاهده کل مطلب " بجنورد و بهار / زنده یاد دکتر ناویافر"


1, 2014 11:40

 

نوروز ِکودکی های مان / آقای حسین قربانیان

 

با تشکر از همشهری خوبم, آقای حسین قربانیان که خاطرات کودکی شان از نوروز را به زیبایی به تصویر کشیدند و اجازه دادن متن شان را در اینجا بگذارم.


نسیم پایان زمستان -کوات- آغاز وزیدن گرفته است.این دیگر نشان پایان برف و یخ و سرمای سه‌ ماهه بر هر کوی و برزن شهر است. دیگر نیازی به جوشاندن آب هر سحرگه توسط مادر و ریختن آن بر روی تلمبه دستی‌ کنار حوض شش گوش زیبای حیات خانه برای ذوب شدن یخ‌های درون آن یا شکستن یخ قطور درون حوضچه با دسته هاونگ پولادین برای گرفتن وضو ی صبحگاهی نیست. اه چه احساس زیبایی‌ ، هنگامی که نسیم کوهباد -کوات- بر رو و مویت می‌نشیند! چه سبک بالی در درون، هنگام بر گشت از مدرسه! دل‌ مالامال از خوشی‌ ، در فکر روز‌های خوش آینده!

مشاهده کل مطلب "نوروز ِکودکی های مان / آقای حسین قربانیان"


 
 

 

 

Links

بانک اطلاعاتی بجنوردی‌ها

Recent

وقتي در زلال شيمي خدا را يافتم / عذرا احمدي اويني
معرفی دو خانم فرهیخته ی همشهری
دو عکس قدیمی از مدرسه ی ناهید
آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (7)
آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (6)
آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (5)
آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (4)
آت مینن کئ دئ / اسب مال سوار است (3)
« آت مینن کئ دئ» / اسب مال سوار است (2)
آت مینن کئ دئ (اولکی پای)/ اسب مال سوار است (1)

Archives

2016
2016
2016
2015
2015
2015
2014
2014
2014
2014
2014
2013
2013
2013
2013
2013
2012
2012
2012
2012
2012
2012
2012
2011
2011
2011
2011
2011
2010
2010
2010
2009
2009
2009
2009
2009
2008
2008
2008
2008
2008
2007
2007
2007
2007
2007
2006
2006
2006
2006
2006
2006

Logo


 

 

هرگونه برداشت از مطالب يا تصاوير اين وب‌لاگ بدون ذکر نام و آدرس ماخذ ممنوع است.
 
شراره انصاری
 

 

کليه‌ی حقوق اين سايت متعلق به شيندخت‌دات‌کام می‌باشد
 [ای‌ميل به سايت]  [ارسال اين صفحه به دوستان ]  []